Stap voor stap je bedrijf startenOnafhankelijk adviesGratis toolsVan idee tot eerste klant
Belasting

Winst en inkomstenbelasting: zo werkt de berekening

Als ondernemer betaal je inkomstenbelasting over je winst. Hoe die winst wordt vastgesteld en welke aftrekposten de aanslag verlagen.

Bronnen geraadpleegd · Fiscale winst, privéopnames, geen nieuwe FOR-opbouw en voorlopige maandtermijnen

Een stap verder met je bedrijfHeldere uitleg. Praktisch aan de slag.
In dit artikel 8 onderwerpen

Geldt je voor de Belastingdienst als ondernemer, dan betaal je inkomstenbelasting over je winst uit onderneming: omzet minus zakelijke kosten. Deze belasting reken je jaarlijks af via de aangifte inkomstenbelasting. Vaak loopt er ook een voorlopige aanslag naast, zodat je niet in één keer het volledige bedrag hoeft op te hoesten.

Kort antwoord

Winst uit onderneming valt in box 1, met een progressief tarief: alleen het deel van het belastbare inkomen dat in een hogere schijf valt, krijgt dat hogere tarief. Vóórdat dat tarief wordt toegepast, trek je eerst posten af zoals de zelfstandigenaftrek en de mkb-winstvrijstelling. Het bedrag waarover je uiteindelijk belasting betaalt, ligt daardoor vaak lager dan de winst zelf.

Aftrekposten die het verschil maken

Aftrekposten drukken de inkomstenbelasting van veel ondernemers. De belangrijkste op een rij:

  • zelfstandigenaftrek
  • startersaftrek
  • mkb-winstvrijstelling
  • investeringsaftrek
  • bestaande oudedagsreserve: sinds 2023 geen nieuwe toevoegingen; geen lopende jaarlijkse aftrekpost

Deze posten gelden niet automatisch voor iedereen. Voor de zelfstandigenaftrek moet je bijvoorbeeld aan het urencriterium voldoen. De pagina Belastingvoordelen benutten gaat hier dieper op in.

Privé-opnames en de belasting die je betaalt

Bij een eenmanszaak sta je niet op de loonlijst van je eigen onderneming. Geld dat van de zakelijke naar de privérekening gaat, heet een privé-opname en wordt niet los belast. De inkomstenbelasting wordt berekend over je winst, niet over het bedrag dat je feitelijk opneemt. Reserveer daarom op basis van de winst, niet op basis van wat je aan jezelf uitkeert. Met de netto-inkomen-calculator voor zzp’ers zie je indicatief wat na inkomstenbelasting en Zvw overblijft.

Eenmanszaak of bv: wat betekent dat fiscaal?

Bij de keuze tussen een eenmanszaak en een bv speelt belasting vaak een belangrijke rol. Wat gunstiger uitpakt, hangt af van je winsthoogte en je plannen voor de toekomst.

Eenmanszaak (inkomstenbelasting)

  • Belasting over de winst loopt via box 1.
  • Zelfstandigenaftrek en mkb-winstvrijstelling zijn beschikbaar.
  • De administratie is eenvoudiger dan bij een bv.
  • Zakelijke schulden raken ook je privévermogen.

BV (vennootschapsbelasting)

  • De bv draagt vennootschapsbelasting af over de winst.
  • Salaris en dividend worden bij jou privé belast.
  • De administratieve verplichtingen zijn omvangrijker.
  • Je privévermogen staat verder van zakelijke risico's af.

Vooruitbetalen via een voorlopige aanslag

Een voorlopige aanslag inkomstenbelasting laat je de verwachte belasting in maandelijkse termijnen vooruitbetalen volgens de aanslag. Zo voorkom je dat er na afloop van het jaar één groot bedrag in een keer moet worden voldaan. Verandert je winst tussentijds, dan pas je de aanslag simpelweg aan. Lees hier meer op de pagina Belasting vooruitbetalen.

Fouten die vaak terugkeren

  • te laat aangifte indienen
  • de voorlopige aanslag niet aanpassen bij een gewijzigde winst
  • zakelijk en privé niet strikt scheiden
  • aftrekposten over het hoofd zien
  • onvoldoende reserveren voor de aanslag

Vragen die vaak over inkomstenbelasting worden gesteld

In de meeste gevallen tussen 1 maart en 1 mei, over het voorgaande jaar.

Ja, via een voorlopige aanslag spreid je de betaling over het jaar.

Inkomstenbelasting reken je af over je winst. Bij btw bereken je de verschuldigde omzetbelasting minus aftrekbare voorbelasting. Niet-aftrekbare btw kan wel onderdeel van je zakelijke kosten zijn.

Ja, maar aftrekposten kunnen ervoor zorgen dat je uiteindelijk weinig of niets betaalt.

Over je winst: dat is je omzet min de zakelijke kosten.

Bronnen en afbakening

Geraadpleegd op 13 september 2026. Controle: Fiscale winst, privéopnames, geen nieuwe FOR-opbouw en voorlopige maandtermijnen. Deze uitleg behandelt de beschreven hoofdsituatie; volg bij uitzonderingen de voorwaarden in de bron.

Je volgende stap begint met overzicht.

Ontdek meer uitleg en praktische hulpmiddelen voor je onderneming.

Meer over belasting