Zakelijke en creatieve diensten · Algemene startchecklist
Een consultancybedrijf wordt bruikbaar wanneer een klant na jouw werk een beter besluit kan nemen. Een uitgebreid rapport alleen is geen afgebakend product. Deze gids gaat over bedrijfs- en procesadvies voor kleine organisaties. Financieel productadvies, juridisch maatwerk en andere specialistische of gereguleerde activiteiten vragen een afzonderlijke beoordeling en vallen buiten dit voorbeeld.
Kies een besluit waar je aantoonbaar bij kunt helpen
Begin bijvoorbeeld met het verbeteren van een overdracht tussen verkoop en uitvoering. De klant ervaart terugkerende fouten, maar weet niet waar ze ontstaan. Je aanbod kan bestaan uit dossieronderzoek, drie interviews, een knelpuntenkaart en één uitvoerbare proef. Je verkoopt daarmee een beslis- en verbeterproces met een eindpunt.
Vraag vijf leidinggevenden welke terugkerende beslissing zij uitstellen. Wat kost dat praktisch, welke gegevens zijn beschikbaar en wie kan een verandering goedkeuren? Een opdracht zonder eigenaar of toegang tot informatie is moeilijk uitvoerbaar. Neem geen brede verantwoordelijkheid voor winstgroei aan wanneer je alleen een klein deel van het bedrijfsproces onderzoekt.
Begin met een betaalde diagnose
Verkoop eerst een korte diagnose met een vaste vraag en afgesproken bronnen. Dat kan één week zijn waarin je tien recente dossiers onderzoekt en drie medewerkers spreekt. De levering bestaat uit bevindingen, onzekerheden en twee of drie opties. Laat de klant beslissen of er daarna een implementatieopdracht komt.
Meet of jouw analyse een concreet besluit mogelijk maakte. Was er voldoende bewijs om de proef te starten of een optie af te wijzen? Claim geen jaarlijkse besparing op basis van een snelle indruk. Een besparingsscenario mag, mits je aannames, benodigde veranderingen en meetplan zichtbaar maakt. Voor uitvoerende ondersteuning kun je later een virtual assistant betrekken; dat is een andere opdracht dan onafhankelijk advies.
Maak informatie en beslisrecht beschikbaar
Leg vóór de start vast wie opdrachtgever is, wie medewerkers kan vrijmaken en wie over de aanbeveling beslist. Maak een lijst met documenten die je echt nodig hebt. Vraag bij voorkeur een beperkte, geschikte selectie in plaats van onbeperkte toegang tot alle systemen. Bepaal welke informatie je alleen op locatie bekijkt en wat je mag meenemen.
Regel je KVK-inschrijving, verzekeringen en factuuradministratie. Schrijf een korte opdrachtbrief die ook door een medewerker zonder advieservaring kan worden begrepen. Maak duidelijk dat een aanbeveling, een uitvoeringsplan en daadwerkelijk uitgevoerde verandering verschillende leveringen zijn.
Werkmiddel: van adviesvraag naar acceptatie
| Onderdeel | Concrete afspraak | Acceptatiecriterium |
|---|---|---|
| Vraag | Waar gaat in de overdracht informatie verloren? | Afgebakende processtap |
| Bronnen | Dossiers, interviews en observatie | Herkomst en beperkingen zichtbaar |
| Analyse | Fouten, oorzaken en alternatieve verklaringen | Bevindingen controleerbaar |
| Advies | Twee of drie uitvoerbare opties | Kosten en afhankelijkheden benoemd |
| Besluit | Keuze door bevoegde opdrachtgever | Schriftelijk vastgelegd |
| Proef | Klein experiment met meetmoment | Eigenaar en datum bekend |
| Afronding | Overdracht en openstaande vragen | Klant kan zelfstandig verder |
Scheid een waarneming van een interpretatie. “In vier van tien dossiers ontbreekt een datum” is iets anders dan “medewerkers zijn onvoldoende gemotiveerd”. Bespreek alternatieve verklaringen en vraag medewerkers of je het proces juist hebt begrepen. Zo maak je je advies sterker zonder meer stellige taal te gebruiken.
Arbeidsrelatie en gegevensgebruik
De Belastingdienst beoordeelt de feitelijke arbeidsrelatie. Als je in werkelijkheid dagelijks een interne functie onder leiding vervult, lost de titel consultant dat niet op. Bespreek bij aanvang én bij verlenging hoe de opdracht wordt uitgevoerd. Gebruik de schijnzelfstandigheid-check om vragen voor te bereiden.
De AP helpt privacyrollen bepalen. Werk met minimale dossierselecties en vermijd herkenbare personeelscasussen in presentaties als dat niet nodig is. Ondernemersplein behandelt de voorbereiding van een bedrijf; toets daarnaast je eigen adviesactiviteiten en deskundigheid. Een algemene startersinschrijving bewijst geen bevoegdheid voor iedere specialistische adviesdienst.
Investeer sober en reserveer voor acquisitie
Alle bedragen in dit voorbeeld zijn fictief en exclusief btw. Een laptop van €1.400, presentatiemiddelen van €200 en €400 voor website en dossierinrichting geven €2.000 investering. Een kasbuffer voor maanden zonder opdracht is een aparte behoefte. Een hoge dagprijs betekent weinig als je weinig dagen verkoopt.
Een fictieve maand bevat €80 software, €90 verzekering, €80 reizen voor acquisitie en €150 administratie en ontwikkeling: €400 vaste lasten. Specifieke reiskosten of specialistische analyses voor een klant worden als directe kosten begroot. Zet ook voorstellen die niet worden gewonnen in je tijdsmodel. De uurtariefcalculator voorkomt dat alleen betaalde gespreksuren zichtbaar zijn.
Reken een diagnose door
Een fictieve diagnose kost €2.400 exclusief btw. Directe reis- en onderzoekskosten bedragen €200. De bijdrage is €2.200. De kostendekking van €400 vaste maandlasten is €400 / €2.200 ≈ 0,18 diagnose, afgerond één hele opdracht. Dat is uitsluitend dekking van genoemde bedrijfskosten.
Twee diagnoses leveren €4.800 omzet minus €400 directe kosten minus €400 vaste lasten = €4.000 resultaat vóór belasting en uitgesloten posten. Iedere diagnose vraagt 24 uur onderzoek, overleg en uitwerking: 48 uur samen. Met 24 uur acquisitie, administratie en ontwikkeling is de totale maand 72 uur. Een gratis extra workshop van zes uur per klant maakt dat 84 uur. Eigen beloning, pensioen, afschrijving, ziekte en financiering zijn niet opgenomen.
Checklist voor een uitvoerbaar adviescontract
- De vraag past bij jouw kennis en heeft een eindpunt.
- Opdrachtgever en beslisser zijn benoemd.
- Bronnen, interviewtijd en toegang zijn beschikbaar.
- Rapport, workshop, uitvoering en nazorg zijn onderscheiden.
- Acceptatie gaat over leveringen en afgesproken kwaliteit.
- Vertrouwelijkheid en gegevensverwijdering zijn geregeld.
- Extra vragen hebben een besluit over omvang en prijs nodig.
Het grootste risico is dat een klant jouw advies later als garantie op resultaat behandelt. Maak aannames en uitvoeringsafhankelijkheden zichtbaar en laat de klant besluiten vastleggen. Zie je dat een aanbeveling door nieuwe feiten onjuist is geworden, meld dat en herbeoordeel de vervolgstap. Laat een verouderd advies niet stilzwijgend doorlopen.
Je eerste dertig dagen
Gebruik week één voor probleemgesprekken en kies één besluitvraag. Maak in week twee je diagnoseproduct, bronnenlijst en begroting. Verkoop in week drie één beperkte opdracht. Lever in week vier een beslissessie en een voorstel voor een kleine proef. Werk het bewezen model uit in je ondernemingsplan.
Vragen over zelfstandig adviseren
Moet ik per dag of per resultaat prijzen?
Beide kunnen werken. Een vaste opdrachtprijs vraagt een begrensde vraag en bronbasis. Houd intern altijd uren bij om je inschatting te verbeteren.
Wat als de klant mijn advies niet uitvoert?
Maak bij afronding zichtbaar wie over uitvoering beslist en wat jij hebt opgeleverd. Verkoop implementatie alleen als die afzonderlijk is afgesproken.
Kan ik mijn oude werkgeverservaring gebruiken?
Gebruik je kennis, maar deel geen vertrouwelijke documenten of klantgegevens. Beschrijf je bijdrage eerlijk en gebruik geen oude resultaten als onvoorwaardelijke belofte voor nieuwe klanten.
Bronnen en gebruik van de voorbeelden
Bronnen geraadpleegd op . Controleer de actuele voorwaarden bij de uitvoerende instantie voordat je een activiteit start of een contract tekent. Gemeentelijke eisen hangen af van je locatie en werkzaamheden.
- Belastingdienst: wanneer is sprake van loondienst?
- AP: verantwoordelijke en verwerker
- Ondernemersplein: stappenplan eigen bedrijf starten
De begrotingen zijn fictieve rekenvoorbeelden met genoemde aannames. Vervang bedragen door eigen offertes en gemeten verkoopcijfers. Een bijdrage na variabele kosten is nog geen persoonlijk netto-inkomen.

